Oświetlenie

Oświetlenie terrarium — światło to nie dekoracja, to fizjologia

Dla gadów dziennych światło pełni trzy role naraz: wyznacza rytm dobowy, dostarcza ciepła do wygrzewania i — w paśmie UVB — umożliwia syntezę witaminy D3, bez której zwierzę nie przyswaja wapnia. Niedobór UVB u agamy, żółwia czy kameleona kończy się metaboliczną chorobą kości (MBD), jedną z najczęstszych i najbardziej okrutnych chorób terraryjnych. Dobre oświetlenie to profilaktyka, której nie da się zastąpić suplementami.

Kategoria obejmuje cały układ oświetleniowy:

• Żarówki i świetlówki UVB — świetlówki T5 Arcadia (Forest 6%, Desert 12%), kompaktowe spirale REPTECH 5.0 i 10.0, żarówki rtęciowe 3w1 łączące UVB z grzaniem.
• Żarówki grzewcze — halogeny i spoty Arcadia, żarówki neodymowe REPTECH, promienniki ceramiczne i podczerwień do grzania nocnego.
• Oprawki i klosze — oprawy Dome pojedyncze i podwójne, lampy z uchwytem zaciskowym, belki T5 z odbłyśnikiem, grafitowe klosze i kosze ochronne zabezpieczające zwierzę przed poparzeniem o żarówkę. Do dziennego doświetlenia — lampka LED.

Jak zaprojektować oświetlenie terrarium

Punktem wyjścia jest gatunek i jego strefa klimatyczna. Gatunki leśne i częściowo cieniolubne (gekony orzęsione, węże) potrzebują łagodnego UVB (Forest 6–7%) albo obywają się bez niego; gatunki pustynne, wygrzewające się w pełnym słońcu (agama brodata, żółwie stepowe), wymagają mocnego UVB (Desert 12%) w połączeniu z jasnym punktem grzewczym. Świetlówka T5 z odbłyśnikiem oświetla równomiernie całą długość zbiornika, a żarówka grzewcza tworzy nad kamieniem czy konarem „plamę słońca” o temperaturze wygrzewania właściwej dla gatunku.

Pamiętaj o wymianie źródeł UVB: świetlówka może świecić latami, ale pasmo UVB wygasa zwykle po 6–12 miesiącach pracy. Datę montażu zapisz na oprawie — to najprostszy nawyk, jaki uratuje zdrowie Twojego zwierzęcia.

Najczęstsze pytania

Czy każde zwierzę w terrarium potrzebuje UVB?

Nie — ptaszniki, skorpiony i większość bezkręgowców obywa się bez UVB (a często wręcz unika światła). Dla dziennych gadów wygrzewających się w słońcu UVB jest natomiast warunkiem zdrowia.

Co znaczy Forest 6% i Desert 12%?

To udział promieniowania UVB w widmie: 6–7% odpowiada światłu w cieniu lasu, 12% — pełnemu słońcu pustyni. Dobiera się je do biotopu gatunku, nie „im więcej, tym lepiej”.

Jak długo powinno świecić światło w terrarium?

Standardowo 10–12 godzin dziennie, najlepiej na programatorze czasowym. Noc powinna być ciemna — do nocnego dogrzewania służy promiennik ceramiczny, nie żarówka świecąca.

Czy żarówka 3w1 zastąpi osobne UVB i grzanie?

W mniejszych zbiornikach tak — żarówka rtęciowa daje światło, ciepło i UVB z jednego punktu. W dużych terrariach lepszy jest podział: świetlówka T5 na całą długość plus osobny punkt grzewczy.